رابطه پروتز سینه و شیردهی یکی از دغدغههای مهم خانمهایی است که قصد انجام جراحی پروتز سینه دارند و در آینده به بارداری و شیردهی فکر میکنند. به طور کلی، در بیشتر موارد پروتز سینه مانع شیردهی نمیشود، اما این موضوع به تکنیک جراحی، محل برش و جایگذاری پروتز سینه بستگی دارد.
اگر در جراحی پروتز سینه، برش در چین زیر سینه یا زیر بغل ایجاد شود و بافت غدد شیری و مجاری شیردهی آسیب نبینند، معمولاً توانایی شیردهی حفظ میشود. اما اگر برش اطراف هاله سینه (پریآرئولار) باشد، احتمال آسیب به برخی مجاری شیری وجود دارد و ممکن است بر میزان تولید یا انتقال شیر تأثیر بگذارد.
با توجه به اهمیت موضوع و نقل قولهای بیاساسی که در مورد این موضوع وجود دارد در ادامهی این مقاله به بررسی این موضوع میپردازیم.
تاثیرپروتز سینه بر شیردهی
پروتز سینه معمولاً بر روی بافتهای چربی و بافتهای زیرین پوست سینه انجام میشود و به غیر از بریدگیهای کوچک روی پوست، با بافتهای شیری و غدههای سینه تداخلی ندارد. بنابراین، انجام پروتز سینه به طور مستقیم بر شیردهی تأثیری ندارد. با این حال، در بعضی موارد، جراحی پروتز سینه ممکن است عملکرد غدههای شیری را تحت تأثیر قرار دهد و باعث کاهش شیردهی شود.
در بعضی موارد، پروتز سینه ممکن است باعث کاهش حساسیت سینه و شیردهی شود، اما در بسیاری از موارد، شیردهی بعد از پروتز بدون مشکلات انجام میشود. برای حفظ شیردهی و افزایش حجم شیر، پیشنهاد میشود که زنان پس از پروتز سینه، با متخصصین مربوطه در مورد روشهای بهبود شیردهی و افزایش حجم شیر صحبت کنند. در برخی موارد، مصرف مکملهای تغذیهای و عملکردهای مکملی مانند ماساژ سینه نیز ممکن است به شیردهی کمک کند.
عواملی موثر در شیردهی پس از پروتز سینه
آسیب به اعصاب و بافتها و دلیل جراحی
بیحسی و یا درد در نوک سینه پس از پروتز سینه نشان دهندهی آسیب عصبی در این ناحیه میباشد. آسیب وارد به بافتهای ممکن است به مجاری شیر نیز گسترش بیابد و منجر به اختلال در شیردهی شود.
در افرادی که جراحی پروتز سینه به دلیل عدم رشد کافی سینهها انجام میشود علاوه بر رشد ناکافی بافت سینه، ساختارهای عملکردی که در تولید شیر نقش دارند نیز به میزان کافی رشد نداشتهاند، این افراد حتی در صورتی که جراحی پروتز سینه را انجام ندهند معمولاً نمیتوانند با موفقیت به نوزاد خود شیر بدهند زیرا ساختارهای شیردهی در این افراد به قدر کافی رشد نیافته است. بنابراین در این افراد جراحی پروتز سینه را نمیتوان به عنوان عاملی در عدم تولید شیرکافی و یا اختلال در شیردهی در نظر گرفت.
همچنین افرادی که پس از جراحی ماسکتومی اقدام به جراحی پروتز سینه مینمایند به دلیل خارج کردن مقدار زیادی از بافت سینه و غدد تولید کننده شیر نمیتوانند شیردهی داشته باشند و این مشکل مربوط به عوارض پس از جراحی نمیباشد. در صورتی که این بیماران فقط در یک سینه پروتز داشته باشند در اغلب موارد میتوانند از سینهی دیگر خود به نوزاد شیر بدهند.
نوع برش
برخی از روشهایی که در جراحی پروتز سینه به کار میرود نسبت به سایر روشها میتواند آسیب بیشتری به مجاری شیر، غدد و اعصاب آن وارد نماید به عنوان مثال برشهایی که در اطراف آرئول ایجاد میشود (دایرهی اطراف نوک سینه که رنگی تیرهتر دارد) میتواند مجاری شیر را از بین برده و بر اعصابی که در شیردهی نقش دارند تاثیر منفی داشته باشد.
برشهایی که در زیر چین سینه ایجاد میشود و یا برشهایی که در زیر بغل ایجاد میشود آسیب کمتری وارد مینماید و شیردهی بدون ایجاد هرگونه مشکلی انجام خواهد شد.
محل قرار دادن پروتز
پروتزها را میتوان در زیر و یا روی ماهیچههای سینه قرار داد، زمانی که پروتز در روی ماهیچهها قرار بگیرد احتمال فشار بر مجاری و غدد شیری بیشتر میشود و همین امر میتواند تولید شیر را کاهش دهد.
عوارض شیردهی پس از پروتز
به طور کلی اکثر مادرانی که دارای پروتز سینه هستند میتوانند به نوزاد خود شیر بدهند اما در این بین برخی از عوارضی که ممکن است نسبت به سایر مادران بیشتر تجربه نمایند عبارت است از:
- کمبود شیر و سیر نشدن نوزاد: به دلیل آسیب به غدد تولید کنندهی شیر پس از جراحی پروتز سینه ممکن است سینههای شما به مقدار کافی شیر تولید نکند و نوزاد با کمبود شیر مواجه شود.
- درد در نوک سینه: در صورتی که پس از جراحی حساسیت نوک سینهها بیشتر شود در هنگام شیردهی احتمالاً با درد زیادی مواجه میشوید و این امر مانع از شیر دادن به نوزاد میشود.
- گرفتگی و انقباض در عضلات سینه
- ماستیت یا ورم پستان: با توجه به اینکه پروتزها مقداری از فضای سینهها را اشغال مینمایند، در ایام شیردهی ممکن است سینههایی بزرگتر داشته باشید.، بزرگ شدن سینهها میتواند خطر ابتلاء به ورم پستان را افزایش دهد.
ترمیم آسیبهای وارد شده به بافت و اعصاب پس از جراحی پروتز سینه
مجاری شیری، غدد و اعصاب آسیب دیدهی سینه در برخی از موارد میتوانند خود را ترمیم نمایند، اما روند این ترمیم با سرعت آهستهای طی میشود. هرچقدر فاصلهی بین زمان جراحی پروتز سینه و شیردهی بیشتر باشد احتمال بهبودی و التیام آسیبهای وارد شده حین جراحی پروتز سینه افزایش مییابد در نتیجه شانس موفقیت در شیردهی نیز بالاتر میرود.
احتمال انتقال محتوای پروتز از شیر مادر به نوزاد وجود دارد؟
به طور کلی خطر انتقال محتوای پروتز سینه از طریق شیر مادر به نوزاد بسیار ناچیز و در حد غیرقابل توجه در نظر گرفته میشود. مطالعات علمی نشان دادهاند که در بیشتر موارد، وجود پروتز سینه (بهویژه پروتز سیلیکونی) باعث ورود مواد مضر به شیر مادر نمیشود و شیردهی برای نوزاد ایمن محسوب میشود.
پروتزهای سینه معمولاً از سیلیکون پزشکی یا محلول سالین (آب نمکی استریل) ساخته میشوند و این مواد در حالت طبیعی از دیواره پروتز عبور نمیکنند. حتی در تحقیقاتی که میزان سیلیکون در شیر مادر بررسی شده، مشخص شده است که مقدار سیلیکون در شیر مادرانی که پروتز سینه دارند تفاوت قابل توجهی با سایر مادران ندارد. جالب است بدانید میزان سیلیکون موجود در شیر گاو یا شیر خشک در برخی موارد حتی بیشتر از شیر مادر دارای پروتز گزارش شده است.
با این حال چند نکته مهم وجود دارد:
- اگر پروتز سینه سالم باشد، احتمال انتقال مواد به شیر مادر بسیار کم است.
- در صورت پارگی یا نشت پروتز سینه باید سریع به پزشک مراجعه شود.
- انجام معاینات دورهای بعد از جراحی پروتز سینه به حفظ سلامت مادر کمک میکند.
در مجموع، شواهد پزشکی نشان میدهد که پروتز سینه معمولاً مانعی برای شیردهی ایمن نیست و خطر انتقال مواد پروتز به شیر مادر بسیار پایین و نادر است، بهخصوص زمانی که جراحی بهدرستی انجام شده و پروتز سالم باشد.
کلام آخر
براساس تحقیقاتی که تاکنون انجام شده است درصد زیادی از خانمهایی که جراحی پروتز سینه را سالها پیش از بارداری انجام دادهاند توانستهاند بدون هیچ مشکلی پس از به دنیا آمدن نوزاد به او شیر دهند با این حال تعداد اندکی از مادران نیز با مشکل شیردهی مواجه بودهاند.
در کاهش عوارض پس از جراحی، مهارت، تجربه و تخصص جراح یکی از اصول موفقیت در هر جراحی میباشد. در مورد جراحی پروتز نیز هرچقدر مهارت جراح بیشتر باشد احتمال وقوع عوارض پس از جراحی مانند مشکل در شیر دادن کمتر ایجاد میشود اما با در نظر داشتن تمام این موارد همیشه حتی با جراحی نزد بهترین جراحان احتمال مشکلاتی مانند اختلال در شیردادن پس از جراحی وجود دارد بنابراین اگر این موضوع برای شما اهمیت بالایی دارد بهتر است جراحی پروتز را تا زمان پایان شیردهی به نوزاد خود به تاخیر بیندازید و پس از این دوره بدون کوچکترین نگرانی جهت جراحی اقدام نمائید.
در کل، پروتز سینه تأثیری مخرب بر شیردهی ندارد، اما در بعضی موارد ممکن است عملکرد غدههای شیری را تحت تأثیر قرار دهد. برای حفظ شیردهی، میتوانید با متخصصین مربوطه در موردروشهای بهبود شیردهی و افزایش حجم شیر صحبت کنید. همچنین، حفظ و تقویت بافتهای سینه با رعایت رژیم غذایی مناسب و ورزشهایی که باعث افزایش عضلات پستان میشوند، میتواند به جلوگیری از افتادگی سینه و افزایش شیردهی کمک کند. در هر صورت، برای انتخاب بهترین روش برای شما، بهتر است با بهترین متخصص پستان مشورت کنید.